Vragen over kunstgras

In het openstellingsbesluit Iepen Mienskips Fûns 2017-3 dd 14 september 2017 staat dat een aanvraag om kunstgras onder bepaalde voorwaarden in aanmerking kan komen voor een subsidieregeling*.

In Nederland liggen zo’n 1800 kunstgrasvelden waarvan meer dan 90 procent met rubbergranulaat is gevuld. Vorig jaar kwam het gebruik hiervan in opspraak na een Zembla reportage, omdat de rubberkorrels kankerverwekkend zouden zijn. Het RIVM deed  vervolgens onderzoek en concludeerde dat de sportvelden veilig zijn voor de volksgezondheid. Nieuw onderzoek van de Vrije Universiteit van Amsterdam (VU) bestrijdt dit echter**.

Onlangs was opnieuw een aflevering van  Zembla te zien met nieuwe feiten over de milieurisico’s van rubbergranulaat***. Onder kunstgrasmatten en ook in de bermen om kunstgrasvelden wordt zware vervuiling aangetroffen met zware metalen zoals zink en kobalt, die uit de versnipperde autobanden lekken.

Te zien is hoe mannen in beschermende pakken de bodem saneren onder oude kunstgrasvelden. Dergelijke bodemsaneringen zijn geen uitzonderingen: veel meer gemeenten worstelen met dit probleem, zo blijkt uit rapporten die Zembla ontvangt.  Het gaat vaak om ernstige bodemverontreiniging die met hoge kosten gepaard gaat: saneren kost gemeenten meer dan 100.000 euro extra .

Daarnaast brengen rubbersnippers mogelijk ook risico’s voor milieu en gezondheid met zich mee, doordat ze verwaaien naar bermen en sloten. Naar dergelijke  milieurisico’s is nog nooit onderzoek gedaan.  Bij veel kunstgrasvelden blijken korrels echter in de bodem rondom de velden te verdwijnen en in het slootwater. Onderzoek toont aan dat maar liefst 20 tot 50% van het aangebrachte rubber verdwijnt. Bij een aantal onderzochte bermen bleek inderdaad dat er sprake was van een sterke verontreiniging met zink en ook kobalt. In de Wet Bodembescherming staat dat de bodem niet verontreinigd mag worden. En als dit wel gebeurt, moet dit opgeruimd worden. Overtreding van de Wet Bodembescherming ( art.13) is een economisch delict. Het Recycling Netwerk heeft aangifte gedaan bij het Openbaar Ministerie***.

Het RIVM heeft aangekondigd nieuw onderzoek te doen naar de milieurisico’s van rubbergranulaat.

Wij hebben hierover de volgende vragen:

 

  1. Wordt in het Openstellingsbesluit Iepen Mienskips Fûns 2017-3 dd 14 september 2017 met kunstgras inderdaad bedoeld kunstgras met rubbergranulaat?
  2. Heeft u kennis genomen van de recente berichtgeving van Zembla over de gevaren van rubbergranulaat?
  3. Is u bekend hoeveel kunstgrasvelden zich bevinden in Fryslân, en hoeveel er nog gepland staan?
  4. Met het oog op bovenstaande feiten en onzekerheden over rubbergranulaat: erkent u de mogelijke risico’s voor het milieu en de volksgezondheid die rubbergranulaat met zich meebrengt? Zo nee, waarom niet?
  5. Bent u het met ons eens dat we de bodem en wateren (rondom de kunstgrasvelden) moeten koesteren, en dat het gebruik van rubbergranulaat vanwege de bodemverontreiniging een overtreding is van de Wet Bodembescherming? Zo nee, waarom niet?
  6. De provincie stimuleert de aanleg van kunstgrasvelden door subsidie te verstrekken middels het Iepen Mienskipsfûns, zoals blijkt uit het derde openstellingsbesluit van dit jaar****.
  7. Kunt u aangeven of en wat de provincie nog meer doet om de aanleg van kunstgrasvelden in Fryslân te stimuleren?
  8. Met het oog op bovenstaande feiten: bent u bereid het voorzorgsprincipe te hanteren en te doen wat in uw bevoegdheid ligt om het toepassen van rubbergranulaat in de provincie te ontmoedigen, waarbij in ieder geval de voorwaarden van bestaande subsidieregelingen worden aangepast, in ieder geval tot de resultaten van het vervolgonderzoek van het RIVM bekend zijn? Zo ja, wat bent u voornemens te gaan doen? Zo nee, waarom niet?
  9. Bent u bereid te doen wat in uw bevoegdheid ligt om in afstemming met Wetterskip Fryslân in kaart te brengen of, en in welke mate, er sprake is van verontreiniging van de bodem en het water rondom bestaande kunstgrasvelden, om de veiligheid van kinderen en andere gebruikers van het terrein te kunnen garanderen?

 

Bronnen:

* https://zoek.officielebekendmakingen.nl/prb-2017-3997.html

**https://www.vu.nl/nl/nieuws-agenda/nieuws/2017/jan-mrt/onderzoek-met-embryos-van-zebravisjes-toont-risico-rubberkorrels-van-kunstgrasvelden-aan.aspx

***https://zembla.bnnvara.nl/nieuws/tot-op-de-bodem

****http://recyclingnetwerk.org/2017/09/21/autobandenafval-op-kunstgrasvelden-recycling-netwerk-doet-aangifte-poldercriminaliteit/